22 tháng 3, 2011

Học để cùng chung sống

Họ và tên : Nguyễn Đỗ Đăng Khoa
Lớp:12A6
STT:18
đề bai`:học để chung sống
                                             Bài làm
          Nhân gian ta có câu “con công làm đẹp bằng bộ lông , con người làm đẹp bằng tri thức” .Vì vậy tri thức đối với mỗi người là vô cùng quan trọng Muốn có một tri thức tốt con người phải trải qua quá trình học tập và việc xác định được mục đích học tập là vô cùng cần thiết Như mục đích học tập mà UNESCO đã từng khởi xướng “Học để biết ,học để làm ,học để chung sống,học để khẳng định mình’’Trong đó mục đích ‘học để chung sống’ không kém phần quan trọng
          Thế nhưng để xác định được mục đích học tập,trước tiên ta cần phải biết ‘học là gì’.’Học’ đó là quá trình tích lũy kiến thức không những trong sách vở mà đó là còn trong cuộc sống .La` những kinh nghiệm ,những bài dọc từ sự trải nghiệm thực tế. Để từ đó hình thành nên kiến thức áp dụng trong thực tiễn đời sống phục vụ không chỉ cho chính bản thân mà còn cho cộng đồng cho xã hội, có thể áp dụng dược trong thực tiễn cuộc sống – học để chung sống. .“Học để chung sống” còn là nắm bắt mọi giá trị để có thể chung sống và tồn tại trong một xã hội phức tạp , nhiều biến động,trong một thế giới phẳng .Đây là mục tiêu then chốt của giáo dục hiên đại , giúp con người có “thái độ hòa bình , khoan dung hiểu biết tôn trọng những giá trị tinh thần truyền thống của nhau”(UNESCO)
          Trong cuộc sống ai cũng mong muốn mình đi đến thành công va` học chính là con đường ngắn nhất để đến với thành công .Vì với một người có vốn am hiểu tốt , một kiến thức rộng đủ để “chung sống” họ sẽ tự tin bước chân vào cuộc sống , bản lĩnh hơn trước các tình huống khó khăn . Phải chăng vì vậy mà mục đích học tập  của UNESCO không chỉ dừng lại ở khía cạnh “biết” ,”làm” ma` la` một yêu cầu cao hơn đó là “chung sống” .Như chúng ta đã thấy đã có nhiều thanh niên hiện nay  vẫn đang loay hoay tìm một công việc, một chỗ đứng trong xã hội .Họ có kiến thức nhưng cái xã hội cần là những điều áp dụng được trong thực tiễn chứ không phải là những lý thuyết suông như trong sách vở .Thực tế cuộc sống trên đã đẩy mục đích học tập của UNESCO lên tầm cao mới.
          Học vấn không phải là đồ trang sức chỉ để trang trí mà nó còn để vận dụng. “Học để biết,học để làm ,học để chung sống, học đê tự khẳng định mình”.Đây là những mục tiêu của nền giái dục hiện đại ,để thích ứng với xã hội hiện đại.Con người chỉ có thể đáp ứng được và tồn tại trong một thế giới hiện đại như thế kỉ 21 khi ta hướng tới những mục tiêu nói trên. Làm sao có thể quên một cô bé bán khoai lang Bình Gấm với nỗ lực học tập giờ đây đã trở thành một bác sĩ ,một Hồ Chí Minh  tự học và có thể thông thạo nhiều thứ tiếng trong xã hội đầy biến động.Thế nhưng đáng buồn thay ,khi được sống trong thời bình trong điều kiện đầy đủ không ít những thanh niên đã không còn xem trọng việc học.Đối với họ học vấn chỉ là những điểm số,những thành tích ảo.Họ không còn học vì tương lai của chính họ mà họ học vì sự ép buộc từ phía gia đình.Những điều trên thật đáng lo ngại .Những hiểu biết sai lệch về mục đích học tập đã kéo theo những hệ lụy :bệnh thành tích , gian lận trong thi cử…và nó sẽ vẫn là một vấn đề nhức nhối của xã hội.
          Đại diện là một thanh niên trẻ của đất nước tôi mong rằng thế hệ thanh niên Việt Nam sẽ xác định được tầm quan trong của việc học từ đó có những mục đích học tập đúng đắn ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường .Chúng ta đang sống trong một thế giới phẳng,đất nước và con người Việt Nam sẽ đứng ở vị thế nào trên trường quốc tế? Câu trả lời đang nằm trong chính cách học của thế hệ thanh nien ngay` nay
           Khép lại vấn đề “học để chung sống” cũng như mục đích học tập do UNESCO “học để biết , học để làm , học để chung sống ,học để khẳng định mình” đã để lại trong suy nghĩ của mỗi người thật nhiều nghĩ suy. Điều quan trọng của việc học chính là xác định được mục đích học tập thật đúng đắn

Học đẩ Làm

      “Người không học như ngọc không mài”, bởi vậy, học tập là nhiệm vụ súôt đời của mỗi con người. Tuy nhiên, đối với mỗi người lại có những mục đích học tập khác nhau.  Tại sao Unessco đề ra phương châm “học để làm”?
      “Học để làm” là học tập để có khả năng lao động, tạo ra của cải vật chất nuôi sống bản thân và đóng góp cho gia đình, xã hội. Người sinh viên sư phạm học để trở thành người dạy học, đưa những gì mình đã được tiếp thu, truyền đạt cho người khác. Ngừơi sinh viên y khọc học để trở thành thầy thúôc, cứu biết bao nhiêu bệnh nhân.... Đó là những công vịêc đòi hỏi người học vận dụng những gì đã học để tạo ra sản phẩm cho xã hội
      Không những thế, học còn để làm người. Đó mới là điều khó khăn và quan trọng nhất trong những ngày “đi học”. Theo lối thông thường người ôm sách tới trừơng, có thầy dạy, có thi đỗ thì gọi là học. Nhưng thật ra không phải chỉ như thế, “học” còn là tự học từ trong sách vở, từ trong trừơng đời để có thể tiếp thu, lĩnh hội được những kiến thức, văn hoá và kỹ năng sống
      Có người cãi lại rằng :”Không học thì không làm người được sao?”
Vịêc học ở đây bao gồm cả học tập kiến thức và học những cách ứng xử, cách tạo ra một con người. Để làm người, việc học kíên thức có thể để lúc này lúc khác nhưng nếu chúng ta không học về kỹ năng sống thì khi còn nhỏ, khi còn ngồi trên ghế nhà trừơng thì sau này ta sẽ trựơt con đường dài trứơc thói hư tật xấu của xã hội đầy cạm bẫy. Đến lúc hối hận thì đã muộn và có khi chúng ta còn phải trả cái giá đắt khi không “học làm người”
      Có học thì mới có thế áp dụng vào thực tế để làm vịêc và làm người, dù không hoàn hảo nhưng hoàn thiện về nhân cách. Trước hết, trong vịêc học tập chúng ta cần xây dựng cho mình một mục đích học tập đúng đắn, trong sang tiến bộ, học phải đi đôi với hành để vận dụng tốt nhất những điều đã học vào trong cụôc sống
      Nếu bạn muốn làm một luật sư, bạn phải học vể luật của ban D,A và C, không những phải học kiến thức mà điều quan trọng là cách ứng xử và làm người của chúng ta. Thử hỏi lụât sư chỉ giỏi về nghề nghiệp mà đạo đức không tốt, xem trọng tiền hơn tất cả thì đâu sẽ là công lý? Và ở bất cứ ngành nghể nào cũng vậy, “làm người” được đặt lên hang đầu, sau đó mới là học tập chuyên ngành. Và tiến sĩ – giáo sư Ngô Bảo Châu là một ví dụ, một niềm tự hào cho Việt Nam, ông có cả đủ tài và đức để mọi người noi theo
      Nhưng nói và làm là hai chuyện khác nhau hoàn toàn trong một đất nứơc đang phát triển như Việt Nam, vì ở Việt Nam chưa có cách học và làm vịêc để có hiệu quả cao nhất, Có thể những học sinh học rất tốt khi còn ngồi trên ghế nhà trường nhưng bứơc ra đời, để đi làm, bươn chải thì họ vẫn còn ấp úng, bỡ ngỡ. Như các sinh viên ngành kỹ thuật, bách khoa, vốn ít được thực hành máy móc hiện đại vì do kinh tế đất nứơc nên khi đi làm ở những công ty nứơc ngoài, có điều kiện vể máy móc hơn thì những sinh viên ấy không biết phải làm như thế nào. Không phải vì do học không tốt mà do chưa được áp dụng thực hành trên thực tế nhiều
      Một điều nhức nhối là người Việt không phải để lấy kiến thức mà chỉ chú ý, quan trọng hoá về điểm hay thành tích, đi học nhưng chỉ để có chức này chức nọ. Vậy có phải là học, vịêc học không thể chỉ để như thế. Cái mà người phương Tây coi trọng là kiến thức trong đầu và kiến thức thật sự trong khi chúng ta chỉ có “thành tích” và “thành tích”. Thế có gì là tự hào một đất nứơc con rồng cháu tiên, 4000 văn hiến? Nếu muốn được phát triển chúng ta phải học cách tiếp thu kiến thức hiệu quả nhất và phải đặt vịêc học, vịêc làm người lên đầu
      Với học sinh như tôi và các bạn thì ngay từ bây giờ, “học để làm” là lúc cần thíêt nhất, chúng ta phải xác định rõ cho vịêc học, xác định cách học. Một mục đích học tập đúng đắn sẽ đựơc người thân, thầy cô và xã hội ủng hộ, tạo điều kiện thuận lợi để thực hiện. Chẳng những vậy, mục đích học tập tiến bộ giống như ánh sáng lý tưởng soi đường để chúng ta có động lực tự thúc đẩy mình học tập. Và điều quan trọng là chúng ta cần có những cố gắng và nỗ lực thật sự
      Học để làm nên những công vịêc giúp ích cho bản thân, xã hội, học để làm người, tưởng chừng như khó nhưng chẳng khó chút nào nếu ta biết cách học, cách sắp xếp đúng mục đích, thời gian. Việt Nam có phát triển hay không, tương lai chúng ta sẽ như thế nào, thì người quyết định nên những điều đó là chính chúng ta - những công dân trẻ của Tổ quốc.
Thái Hiền - 12A6

Học-Hành

Tên: NGUYỄN HÀ THANH VY
STT: 44
Lớp: 10A8
                      HỌC ĐI ĐÔI VỚI HÀNH    
              Học là con đường duy nhất dẫn đến tri thức , học đưa  con người đến với thành công . Bất cứ ai cũng đều phải học . Học rất quan trọng nhưng học đúng cách lại càng quan trọng hơn . Và 1 trong những cách học đúng và hiệu quả nhất là “Học phải đi đôi với hành”.
              Vậy “học” có quan hệ như thế nào với “hành”?  Học là trau dồi  kiến thức, mở mang trí tuệ. Học là tiếp thu , đón nhận những kiến thức , kinh nghiệm trong sách vở và ngoài cuộc sống.Học là chinh phục và tìm hiểu. Còn “hành” nghĩa là là thực hành, là vận dụng những kiến thức mình đã được học vào đời sống thực tiễn. Học với hành tuy hai mà một , học với hành ko thể tách rời nhau mà phải được siết chặt. Đã có học thì phải có hành , có hành thì trước hết phải học. Những người biết “học đi đôi với hành” là những người luôn  biết học hỏi, và tích cực vận dụng kiến thức của mình vào đời sống.
              Quả thật, câu nói trên hoàn toàn đúng. Hành vừa là mục đích vừa là phương pháp học tập. Một khi đã tiếp thu kiến thức mà lại không thực hành, không vận dụng thì những kiến thức đó dần sẽ bị mờ nhạt. Học mà không hành thi xem như vô nghĩa. Chỉ có thực hành mới có thể biến những kiến thức được học thật sự là của mình. Ta đã hiểu rõ việc thực hành trong học tập là điều vô cùng quan trọng. Nhưng nếu như chỉ hành mà không học, thì liệu như thế có tốt không? Một khi đã không nắm vững kiến thức mà lại áp dụng vào thực tế thì công việc sẽ không bào giờ trôi chảy, thậm chí còn có thể gặp những điều không may. Hành mà không học thì sẽ bị mọi người khinh chê là đồ vô dụng. Vì lẽ đó, ta lại càng hiểu nhiều hơn về việc học đi đôi với hành.
              Học ở đây không có nghĩa chỉ là học trong phạm vi nhà trường, mà học có nghĩa là học mọi lúc mọi nơi. Bất cư ơ đâu, bất cứ khi nào và bất cứ người nào ta cũng phải học hỏi. Cuộc sống như 1 sa mạc và ta là một hạt cát, biết bao nhiêu điều ta còn phải học. Vi thế, thực hành, áp dụng, giúp ta nhớ lâu hơn và thậm chí sẽ không bao giờ quên những gì mình đã học. Học hành không những cho ta mở mang kiến thức, mà còn giúp ta trau dồi đạo đức và những phẩm chất tốt đẹp. Những con người học hành tốt, là những con người đẹp đẽ và đáng được tôn trọng. Bên cạnh những cách học tốt, thì lại có những cách học rất đáng phê phán. Học qua loa, học cho có, học đối phó, rồi học vẹt… là những cách học của một số người hiện nay. Liệu họ có nhận ra được rằng, với những cách học ấy, thì những kiến thức mà họ vừa tiếp thu xem như trống rỗng. Nếu vẫn duy trì những cách học như thế thì họ sẽ chẳng bao giờ thật sự có kiến thức cho riêng mình. Và những cách học ấy là nguyên nhân dẫn đến những tiêu cực trong thi cử, là yếu tố gây nên nhựng tật xấu.
              Là một học sinh, cần phải nghiêm túc trong việc học. Học là phải hiểu, và hiểu là phải thực hành. Không học vẹt, học tủ, học qua loa cho có. Khi học xong thì cần phải ôn lại bài và làm lại các bài tập vận dụng để có thể nhớ được những bài vừa học. Và một điều không thể thiếu là cần phải sáng tạo, mạnh dạn nói lên kiến thức và suy nghĩ của mình để góp phần cho việc học thêm tốt và thành công hơn.
              Nói tóm lại, “học đi đôi với hành” là con đường lớn nhất dẫn ta đến với thành công. Học hành là việc vô cùng quan trọng, chi khi biết học hành đúng cách thì ta mới có thể vững bước trong học tập và trong cuộc sống.

11 tháng 3, 2011

Thuyết minh tác phẩm “Bạch Đằng giang phú” của Trương Hán Siêu

NGUYỄN THUỲ DƯƠNG - LỚP 10A8



BÀI LÀM
Trương Hán Siêu không chỉ là một bậc danh sĩ đời Trần mà còn người tài cao, học rộng.Hiện ông còn để lại 4 bài thơ và 3 bài văn, nổi tiếng nhất là "Bạch Đằng giang phú“-1 tác phầm mang đỉnh cao nghệ thuật của thể phú trong văn học trung đại VN.
Trong thơ văn cổ Việt Nam có một số tác phẩm lấy đề tài sông Bạch Đằng như:“Bạch Đằng giang”-Trần Minh Tông,“Bạch Đằng giang”-Nguyễn Sưởng, “Bạch Đằng hải khẩu”-Nguyễn Trãi… nhưng”Bạch Đằng giang phú”cũa Trương Hán Siêu được xếp vào hạng kiệt tác và được viết vào khoảng 50 năm sau cuộc kháng chiến chống quân Mông-Nguyên thắng lợi.Bài phú này mang những đặc trưng cơ bản của thể phú,vì thế nó gồm có 4 phần: phần mở,phần giải thích,phần bình luận và phần kết.
Mở đầu bài phú,tg bày tỏ ước muốn được đi đây, đi đó để thưởng ngoạn và ngắm vẻ đẹp của quê hương, đất nước.
“Khách có kẻ
Giương buồm giong gió chơi vơi,
Lướt bể chơi trăng mải miết.”
Tg đã liệt kê 1 loạt những địa danh nổi tiếng,những nơi có vẻ đẹp được nhiều người biết đến ở Trung Quốc như:Vũ Huyệt,Cửu Giang,Ngũ Hồ, Tam Ngô,Bách Việt... Đây là cách nói ước lệ tượng trưng tác giả bày tỏ niềm khao khát mãnh liệt được đi du ngoạn nhiều nơi để ngắm cảnh, để cảm nhận vẻ đẹp của thiên nhiên, đất nước ta. 
Ở phần tiếp theo,ta lại thấy cảnh sông Bạch Đằng qua lời miêu tả của nhân vật khách một bức tranh sinh động,giản dị:
“Bát ngát sóng kình muôn dặm,
Thướt tha đuôi trĩ một màu
Nước trời một sắc
Phong cảnh ba thu.”
Thông qua 1 loạt những từ láy gợi hình,kết hợp với việc nhắc đến những địa danh gắn liền với sông Bạch Đằng.Tg đã gợi cho người đọc vẻ đẹp hùng vĩ,bát ngát mênh mông của sông Bạch Đằng. Đồng thời tg cũng bày tỏ được cảm xúc của mình khi đứng trước 1 nhân chứng ls khi nhớ về quá khứ oanh liệt.
“Thương nỗi anh hùng đâu vắng tá
Tiếc thay dấu vết luống còn lưu”
Hơn thế nữa,ta còn thấy được hào khí của quân ta trong trận chiến Bạch Đằng thông qua lời kể của các bô lão thật hào hùng và lớn mạnh qua phần bình:
“Thuyền bè muôn đội,tinh kỳ phấp phới,
Hùng hổ sáu quân,giáo gươm sáng chói.”

“Khác nào như khi xưa:
Trận Xích Bích quân Tào Tháo tan tác tro bay,
Trận Hợp Phì giặc Bồ Kiên hoàn toàn chết trụi.”
Qua đó,ta thấy được những chiến công vĩ đại ấy được kể bằng giọng văn gấp gáp,khẩn trương, tái hiện được khí thế hào hùng,mang âm hưởng của bản anh hùng ca tràn đầy niềm tự hào. Lời kể của các bô lão đã nhấn mạnh được chiến thắng vẻ vang của quân dân ta và sự thất bại thảm hại của kẻ thù.
Từ đó,tg còn bàn về nguyên nhân của cuộc thắng lợi:
“Quả là:Trời đất cho nơi hiểm trở,
Cũng nhờ: Nhân tài giữ cuộc điện an.”
Theo các bô lão,thì nhân dân ta chiến thắng không chỉ nhờ địa thế hiểm trở mà còn có nhiều người tài.1 trong những nhân tài kiệt xuất thời bấy giờ là Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn.
Cuối cùng,tg kết thúc bài phú bằng 2 lời ca. Đầu tiên là lời của các bô lão :
“Sông Đằng 1 dải dài ghê,
Luồng to sóng lớn dồn về biển Đông.
Những người bất nghĩa tiêu vong,
Nghìn thu chỉ có anh hùng lưu danh.”
Những lời ca của bô lão cũng khẳng định được 1 triết lý vững chắc:người bất nghĩa sẽ bị diệt vong,còn anh hùng thì sẽ được lưu danh muôn thuở
Không những thế, đến đây,khách cũng nối tiếp mà ca ngợi rằng:
“Anh minh hai vị thánh quân,
Sông đây rửa sạch mấy lần giáp binh.


Giặc tan muôn thuở thăng bình.
Bởi đâu đất hiểm cốt mình đức cao.”
Tg đã ca ngợi sự anh minh của vua Trần-là người có đức cao,luôn đặt quyền lợi của quốc gia lên trên quyền lợi của cá nhân.Như vậy,ta có thể thấy được nguyên nhân thắng lợi của quân ta phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố,trong đó vẫn không thể thiếu được những nhân tài và người lãnh đạo có đức cao luôn biết lo cho dân,cho nước…
Qua những hoài niệm về quá khứ, “Bạch Đằng giang phú” đã thể hiện lòng yêu nước,niềm tự hào dân tộc trước chiến công trên sông Bạch Đằng, đồng thời ca ngợi truyền thống anh hùng bất khuất,truyền thống đạo lý nhân nghĩa ngàn đời của dân tộc Việt Nam.Tác phẩm cũng chứa đựng tư tưởng nhân văn cao đẹp qua việc đề cao vai trò,vị trí của con người trong lịch sử.
Nhìn trở lại toàn bộ bài phú,ta thấy “Bạch Đằng giang phú”là đỉnh cao nghệ thuật của thể phú trong văn học trung đại Việt Nam.Tác giả đã kể,miêu tả về cảnh sông Bạch Đằng,thiên nhiên 1 cách sinh động,chân thật,có tính trữ tình cao,xen lẫn với lời kể là những cảm xúc,những hoài niệm về quá khứ oanh liệt. Bài phú mang đậm chất sử thi hoành tráng sử dụng nhiều điển tích, điển cố chọn lọc,giàu sức gợi,những câu văn ngắn dài,phần cuối xen vào những câu thơ làm nên âm điệu hào hùng và rất trữ tình cho tác phẩm.Với nghệ thuật sắp xếp ngôn từ gây âm hưởng đa dạng, vừa khoan thai thoắt đã trở nên gấp gáp, rồi lại trở lại khoan thai, và cả bằng sự sinh động của nhịp điệu... mấy trăm năm qua bài phú đã chiếm lĩnh trọn vẹn tâm hồn người đọc.
Đây là tác phẩm không chỉ nổi tiếng thời Trần mà còn là 1 trong những bài phú viết bằng chữ Hán hay vào bậc nhất nước ta thời trung đại.Bài phú chứa chan lòng tự hào dt,vừa đọng 1 nỗi đau hoài cổ và có tư tưởng triết lý sâu sắc. Sau khi đọc xong tác phẩm,ta có thể khẳng định rằng “Phú sông Bạch Đằng” là đình cao nghệ thuật của thể phú trong văn học trung đại VN

Cảm nhận về "Cảnh ngày hè" của Nguyễn Trãi

Trường: Võ Thị Sáu
Lớp: 10a8
Họ và tên: Phạm Trần Nguyệt Minh STT: 19 đạt 3.75/5.0


Đề bài: Cảm nhận của em về bài thơ Cảnh ngày hè của Nguyễn Trãi
-------------------------------------
Bài làm
Nguyễn Trãi là một nhà thơ kiệt xuất của dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới. Ông đã để lại cho đời nhiều tác phẩm có giá trị lớn. Nếu như “ Bình ngô đại cáo” của ông mang đầy nhiệt huyết, lòng tự tôn dân tộc thì “ Cảnh ngày hè” là một bức tranh về vẻ đẹp tâm hồn của Nguyễn Trãi. Bài thơ đã thể hiện tư tưởng, tình cảm yêu đời, yêu thiên nhiên và ước vọng cao đẹp của nhà thơ.
“ Rồi hóng mát thuở ngày trường
………………………………
Dân giàu đủ khắp đòi phương “

Mở đầu, bài thơ đến với ta với những hình ảnh về thiên nhiên rực rỡ. 
“ Rồi hóng mát thuở ngày trường
Hòe lục đùn đùn tán rợp giương
Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ
Hồng liên trì đã tiễn mùi hương “
Từ “ rồi” mở đầu câu thơ phải chăng nói đến tâm trạng “ bất đắc chí” của nhà thơ. Câu thơ đầu chỉ vỏn vẹn với sáu từ nhưng đã khá đầy đủ về thời gian, hoàn cảnh, tâm trạng của nhà thơ. Đây chính là sự phá cách đầy sáng tạo của Nguyễn Trãi, ông đã Việt hóa thơ Đường luật vốn mỗi câu có đủ bảy từ. Lại thêm sự mới lạ với cách ngắt nhịp: một, hai, ba kết hợp với thanh bằng ở cuối câu làm câu thơ nghe như tiếng thở dài nhưng lại không giống lời than thở. Xem bức tranh thiên nhiên của Nguyễn Trãi, trước hết ta thấy hình ảnh một con người ngồi đó - Câu mở đầu hóng mát ngoạn cảnh nhàn nhã, thảnh thơi. Phải chăng, dù trong bất kỳ hoàn cảnh nào ông cũng vẫn hòa mình cùng thiên nhiên, bức tranh thiên nhiên đã hiện ra trước mắt ông thật rực rỡ
Ba câu thơ tiếp theo, dưới ngòi bút đầy tài năng của Nguyễn Trãi, một bức tranh thiên nhiên thật sống động và đầy màu sắc đã đến với chúng ta một cách chân thật nhất. Đó là màu xanh của cây hòe, màu đỏ của hoa lựu, màu hồng của hoa sen, màu vàng lung linh của ánh nắng chiều. Tất cả hòa quyện lại với nhau, tạo nên cảnh vật đặc trưng của mùa hè. Mở đầu câu thơ là hình ảnh cây Hòe – một loại cây đặc trưng ở vùng Bắc Bộ, rất dễ bắt gặp ở mọi nơi. Tính từ” đùn đùn “ kết hợp với động từ mạnh “ giương” đã góp phần diễn tả sự sum xuê, nẩy nở, làm cho cây hòe như có hồn hơn, làm bức tranh như sống động hơn. Bên cạnh đó, không chỉ cảm nhận bằng thị giác, Nguyễn Trãi còn cảm nhận cảnh vật bằng thính giác và khứu giác. Nhịp thơ ¾ kết hợp với động từ mạnh” phun “ làm cảnh vật dường như nổi bật hơn nhưng lại không chói chang, oi nồng mà mát dịu, tinh tế. Bức tranh cảnh ngày hè đã trở nên sinh động, đặc sắc hơn với âm thanh và mùi vị. Mặc dù khung cảnh mà tác giả miêu tả là cuối ngày, khi mặt trời lặn nhưng mọi vật vẫn tràn đầy sức sống với những từ ngữ “đùn đùn”, “giương”, “phun”, “tiễn”, “ lao xao”, “dắng dỏi”. Những từ ngữ đó cũng góp phần thể hiện những điều trong lòng tác giả - ước mong được cống hiến cho nhân dân, cho đất nước. Nhiệt huyết đó như muốn phun ra, trào ra và lan tỏa đi khắp nơi. Trong sáu câu thơ này, tác giả đã thay đổi, không đi theo tính quy phạm của văn học phong kiến nữa. Ông đã miêu tả cảnh ngày hè với những sự vật vô cùng gần gũi với cuộc sống hằng ngày.
Và “ Cảnh ngày hè” trong thơ Nguyễn Trãi không chỉ thể hiện trong những màu sắc của thiên nhiên tươi đẹp mà còn qua nhịp sống sinh đẹp của nhân dân. 
“ Lao xao chợ cá làng ngư phủ
Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương”
Hai từ láy “lao xao”, “dắng dỏi” kết hợp với nhau đã thể hiện những âm thanh 
của làng chài quen thuộc- lao xao của chợ cá, rộn rã của tiếng ve. Ở đây, Nguyễn Trãi đã ngắm nhìn cuộc sống, cảm nhận cuộc sống với một tâm hồn rộng mở một tình yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống. Tiếng lao xao, tiếng ve phải chăng là tiếng lòng ông, tiếng lòng của một vị tướng cầm quân từng xông pha trận mạc một thời, tiếng lòng của một người yêu thiên nhiên tha thiết. Thiên nhiên, cảnh vật ở vào thời điểm cuối ngày nhưng sự sống thì không dừng lại. Cũng như Nguyễn Trãi, mặc dù đã lui về ở ẩn nhưng lòng ông lúc nào cũng có một tấm lòng yêu thiên nhiên, yêu quê hương, đất nước tha thiết.
Hai câu cuối của bài thơ đã được tác giả gửi gắm trọn vẹn tâm tư và suy nghĩ, qua đó, thể hiện hết phần nào về vẻ đẹp tâm hồn của Nguyễn Trãi.
“ Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng
Dân giàu đủ khắp đòi phương”
Ở đây, tác giả đã mượn điển tích để nói lên khát vọng của mình. Câu thơ cuối sáu chữ ngắn gọn, nhịp 3/3 thể hiện sự dồn nén cảm xúc của cả bài – tác giả khát khao đem tài trí thực hành tư tưởng yêu nước, thương dân, và đó cũng chính là tưởng chủ đạo của bài thơ. Tuy tác giả đón nhận cảnh ngày hè với tư thế ung dung trong một ngày nhàn rỗi nhưng ông vẫn luôn suy nghĩ, lo lắng cho nhân dân, cho đất nước. Cảm nhận cảnh ngày hè nhưng tác giả vẫn quan tâm tới cuộc sống của nhân dân. Thế nên ông nghe thấy âm thanh tấp nập, lao xao của làng chài. Ông quan tâm tới nhân dân, lo cho dân cho nước. Chính vì vậy, ông ước mong mình có cây đàn của vua Ngu Thuấn. Với cây đàn đó, Nguyễn Trãi có thể mang tới cuộc sống ấm no, hạnh phúc cho nhân dân và đất nước. Không có một lòng yêu quê hương, đất nước sâu đậm, ông không thể có một ước muốn như vậy. Không có lòng yêu quê hương, đất nước, ông không thể cảm nhận được hết vẻ đẹp mùa hè nơi một làng chài quê hương thanh bình. Và, không có lòng yêu quê hương, đất nước, ông không thể viết nên bài thơ “ Cảnh ngày hè” làm xúc động lòng người như vậy.
Bài thơ tả cảnh ngày hè cho thấy tâm hồn Nguyễn Trãi chan chứa tình yêu thiên nhiên, yêu đời, yên nhân dân, đất nước. Việt hóa thơ Đường luật, sáng tạo thơ thất ngôn xen lục ngôn, vận dụng hình ảnh, màu sắc, đường nét, âm thanh của cảnh vật thiên nhiên và cuộc sống của con người, hệ thống ngôn ngữ giản dị tinh tế xen lẫn từ Hán và điển tích chính là nhửng nét nghệ thuật đặc trưng cho “ Cảnh ngày hè” của Nguyễn Trãi.
Bài thơ “Cảnh ngày hè” đặc sắc về cả nội dung và nghệ thuật. Qua đó, ta thấy được vẻ đẹp tâm hồn của Nguyễn Trãi. Ông là người yêu thiên nhiên, yêu quê hương đất nước. Nhưng trên hết, ông là một người vừa có tài, vừa có tâm bởi ông luôn lo lắng cho nhân dân, cho đất nước. Ông muốn cống hiến nhiệt huyết của mình để nhân dân hạnh phúc, ấm no, đất nước giàu mạnh. Tư tưởng của Nguyễn Trãi như một bài học gửi gắm cho thế hệ trẻ về lòng yêu nước, ước mong cống hiến cho đất nước.

4 tháng 3, 2011

Bạn đã biết xem sách giải chưa?


Chắc hẳn cách bạn sẽ nói: “Xem sách giải có gì khó đâu”. Nhưng điều quan trọng là sử dụng sách giải như thế nào cho hiệu quả tốt nhất. Nếu không nó hại bạn đấy!
@ Môn tự nhiên:
Trước khi mua, bạn nên đọc tìm những sách theo chương trình học hoặc từng chủ đề như: “Chuyên đề giải tích”, “Chuyên đề lượng giác”… và nên đọc vài trang xem cách trình bày có phù hợp với mình không? Ở mỗi bài hoặc chương thường có phần tóm tắt công thức giáo khoa. Đừng xem thường những thứ ấy vì nó cũng “góp phần” giúp bạn hiểu bài hơn. Sau đấy đọc bài giải xem cách làm thế nào, tại sao lại ra kết quả như vậy… Xong, bạn hãy tự mình giải lại từ đầu chí cuối theo những gì mình hiểu. Tuyệt đối không sao y bản chính 100% à nha vì thứ nhất nó không phải là kiến thức của bạn. Thứ hai thầy cô sẽ dễ dàng nhận ra vì cách trình bày của sách khá vắn tắt. Trước khi cầu cứu sách giải, bạn hãy “vắt óc” ra hết cỡ trước đã. Sách giải chỉ là “cứu cánh” sau cùng thôi.
@ Môn Xã hội:
Đa số sách giải môn xã hội đều là văn mẫu. Đặc biệt với môn văn, bạn có thể tham khảo ngay sau khi đọc và phân tích đề bài. Nghệ thuật là ở chỗ bạn biết chọn ra những ý tiểu biểu, hay, lạ nhưng phù hợp để đưa vào bài. Nên chép những ý ấy vào một cuốn sổ tay riêng của mình. Lâu lâu lấy ra đọc lại. Cố gắng tìm thêm càng nhiều dẫn chứng liên quan đến bài càng tốt. Sau đó sắp xếp tất cả những ý trên thành dàn bài để tránh tình trạng thiếu ý khi triển khai. Ngoài ra, bạn nên đọc thêm những bài mẫu cùng chủ đề vì biết đâu bạn có thể phát hiện ra điều gì hay ho thì sao? Đọc văn mẫu lấy ý, Ok thôi. Nhưng nếu bạn bê y xì vào bài làm của mình là bạn đã phạm luật chơi rồi. Không chừng còn bị giáo viên rút “thẻ đỏ” dính kèm con zêro nữa đấy!
Thật ra, việc xem sách giải không hoàn toàn sai như quan điểm của một số người vì khi xuất bản loại sách này, họ cũng tính đến những ưu điểm của nó. Có sai chăng là do cách xem của tụi mình đã quá ỷ lại vào nó. Vậy thì giờ bạn cũng biết cách xem sách giải thế nào cho hiệu quả rồi, phải không?
QUỲNH ANH